''NHỚ EM DỊU HIỀN NẮNG CHIỀU NGỪNG TRÔI'' - TRẦN HỮU NGƯ

 

“NHỚ EM DỊU HIỀN NẮNG CHIỀU NGỪNG TRÔI…”

“… Nhớ em dịu hiền nắng chiều ngừng trôi”...

Tôi xin mượn câu kết của nhạc phẩm “Nắng chiều” để làm tựa cho bài viết ngắn này.

Nhạc sĩ Lê-Trọng-Nguyễn, có không ít người lầm với Lê-Mộng-Nguyên, người nhạc sĩ này nổi tiếng duy nhất “Trăng mờ bên suối”, và cũng có người gọi là “Lê Mộng Nguyễn” (không có ai là nhạc sĩ tên này!).

Nhạc sĩ Lê-Trọng-Nguyễn sinh năm 1926 tại Điện-Bàn - Quảng-Nam.. Trước 1975, tuy là nhạc sĩ, nhưng ông không sống bằng “nghề viết nhạc”. Ông đã từng nuôi sống gia đình bằng nghề “Giám đốc”. Lê-Trọng-Nguyễn đã từng làm GĐ Công Ty Sealand (1968), nhà máy Hóa dầu Cửu-Long (1973). Sau 1975, ông mở lớp dạy nhạc và làm đờn để kiếm sống qua ngày ở Saigon. Năm 1983 định cư ở nước ngoài và mất năm 2004 tại Huê-Kỳ.

Nhạc sĩ Lê-Trọng-Nguyễn sáng tác không nhiều, vì như đã biết, ông không sống bằng nghề nhạc sĩ. Ông viết chừng dưới 20 nhạc phẩm, viết “chơi cho vui” như :

-Nắng chiều (1952)

-Khi bóng đêm về (1958)

-Bến Giang đầu (1959)

-Chiều bên giáo đường (1962)

-Sao đêm (1963)

-Cát biển (1964)

-Lá rơi bên thềm (1966)

-Tìm nơi em (1969

-Sông nước viễn phương (1980- Viết ở nước ngoài).

Tôi xin lấy bài “Nắng chiều” làm đại diện cho những sáng tác của ông.

Bài hát “Nắng chiều” được sáng tác năm 1952 (có nơi ghi năm 1953) tại cầu Vĩnh-Điện ở sông Thu Bồn? Như vậy bài hát này ra đời trước ngày Đình chiến 1954? Và tôi đang có nhạc phẩm “Nắng chiều” do NXB Tinh Hoa tái bản lần thứ 10 tính từ ngày 2.4.1971. Và không biết từ năm 1971 đến 1975 còn có tái bản lần nào nữa không?

Quả đây là con số kỷ lục vượt mức trong những nhạc phầm ra đời từ thới 1954 đến 1971!

Tại sao nó có một con số phát hành kỷ lục kinh khủng đến như vậy?

Xin trả lời rằng:

-Dân miền Nam dù thất học, đời sống gắn bó với ruộng đồng, họ là những nông dân chân lấm tay bùn, buôn gánh bán bưng… nhưng họ nghe nhạc là Number One! Bài nào dở là họ “cạch” ngay. Cho nên “Nắng chiều” mới được cái hân hạnh đó.

Tôi, từ năm 1955, bước vào lớp Năm (Lớp 1 bây giờ), thầy tôi tên là thầy Khanh đã hát cho chúng tôi nghe “Nắng chiều”, tôi nhớ thầy nói rằng:

-Bài hát này nó đã được dịch ra nhiều thứ tiếng ở nước ngoài.

Và sau này tôi đã biết thầy tôi nói đúng! Đây là một vinh dự cho Việt-Nam nói chung và miền Nam nói riêng. Và nếu ngày ấy nếu có ai đó gửi “Nắng chiều” đi dự giải Nobel chắc… đậu!

Tôi không biết có mấy bài hát Việt được dịch ra tiếng nước ngoài ? Ít lắm phải không ?

“Nắng chiều” cả giai điệu Rumba-Boléro và lời ca nó đẹp “trên từng milimet” :

“… Qua bến nước xưa lá hoa về chiều

Lạnh lùng mềm đưa trong nắng thưa thưa

Khi đến cuối thôn chân bước không hồn

Nhớ sao là nhớ đến người ngày thơ

Anh nhớ trước đây dáng em gầy gầy

Dịu dàng nhìn anh đôi mắt long lanh

Anh nhớ bước em khi nắng vương thềm

Má em màu ngà tóc thề nhẹ vương

Nay anh về qua sân nắng:

Chạnh nhớ câu thề tim tái tê

Chẳng biết bây giờ người em gái

Duyên ghé về đâu?

Nay anh về nương dâu úa

Giọng hát câu hò thôi hế đưa

Hình bóng yêu kiều

Kề hoa tím, biết đâu mà tìm

Anh nhớ xót xa dưới tre la ngà

Gợn buồn nhìn anh, em nói: Mến anh

Mây lướt thướt trôi khi nắng vương đồi

Nhớ em dịu hiền nắng chiều ngừng trôi…”

Tôi phải trích ra hết bài, để chỉ những chỗ ca sĩ hát sai:

-“Nhớ em là nhớ đến người ngày thơ” (“ngày thơ” là nốt “sì, pha”, một nốt ngang rất khó hát!)

-Gợn buồn nhìn anh, em nói “Mến anh” (“Gợn buồn”, chớ không phải “Gợi buồn”, “Mến anh” chớ đừng cương là “Yêu anh”. Thời đó làm gì mới gặp mà “Yêu anh”, đâu phải như bây giờ gặp nhau là “xáp-lá-cà” yêu búa xua!

-Mây lướt thướt trôi khi nắng vương đồi (Có ca sĩ hát: Mây lướt, NƯỚC TRÔI, khi nắng vương THỀM).

Hát sai, làm tội nghiệp “Nắng chiều” quá! Nếu có hát thì làm ơn hát cho đúng chữ, đừng hát sai làm cho “Nắng chiều” trở nên… “Tối chiều!”

Tôi thường viết về nhạc cũ, có những bài hát được sinh ra thời “Bảo Đại”, vì theo tôi chỉ có bài hát cũ mới cho tôi nhiều kỷ-niệm, và làm sao tôi quên được.

Ánh nắng chiều mà nhớ em, ánh nắng cũng ngừng trôi, quả là một sự “nhớ em” vô bờ bến:

“… Nhớ em dịu hiền

Nắng chiều ngừng trôi…”

TRẦN-HỮU-NGƯ

MƯA NGANG - THƠ HUỲNH TÂM HOÀI

 

MƯA NGANG

Mưa ngang ngồi nhớ một mình,

Nghe chiều nhỏ giọt trên cành lá non.

Buồn vui rồi cũng mong manh,

Như mưa ghé tạm rồi đành xa bay.

Mưa ngang nhìn bóng mây đen,

Thấy đời như giấc mộng tàn thinh không.

Thôi thì giữ một tấm lòng,

An nhiên giữa cuộc bềnh bồng nhân gian.

Mưa ngang mưa hồi nhớ thênh thang,

Nghe trong hạt nước tiếng ngàn vô âm.

Mưa ngang từng giọt vở tan ,

Cám ơn còn bước trên đường bình yên.

HUỲNH TÂM HOÀI

HỮNG HỜ ĐÊM - THƠ NGUYỄN GIA KHANH

 

HỮNG HỜ ĐÊM

(Thuận - nghịch độc)

Đêm hờ hững bởi vắng tình thân

Bóng lẻ dìu trăng dỗ mộng trần

Thềm lạnh thấm sương vàng võ gác

Dạ sầu khơi vết mịt mờ sân

Êm nào gối cũ hương nhòa nhạt

Xót mãi hồn xưa dấu ngại ngần

Mềm lả giấc mơ hòa rượu chuốc

Thêm buồn nỗi ấy nghĩa cùng ân.

Đọc ngược:

Ân cùng nghĩa ấy nỗi buồn thêm

Chuốc rượu hòa mơ giấc lả mềm

Ngần ngại dấu xưa hồn mãi xót

Nhạt nhòa hương cũ gối nào êm

Sân mờ mịt vết khơi sầu dạ

Gác võ vàng sương thấm lạnh thềm

Trần mộng dỗ trăng dìu lẻ bóng

Thân tình vắng bởi hững hờ đêm

NGUYỄN GIA KHANH

*

BÓNG DÁNG MỘT CON PHÀ - TỪ KẾ TƯỜNG

BÓNG DÁNG MỘT CON PHÀ

Thủ Thiêm nằm bên kia sông Sài Gòn cách đây một trăm năm là khu vực ngoại thành, toàn đồng ruộng, bưng biền, nhà lá lụp xụp. Ngoài nông dân thuần túy ngày ngày bám chân trên ruộng đồng còn có một tầng lớp thầy, thợ sớm tối xuôi ngược con phà Thủ Thiêm bám nghề bươn chãi làm ăn. Con phà như một cầu nối giữa hai bờ sông ngày ấy còn nhiều dừa nước, bần, đước, dẹt ken dày, xanh biệt mù phía Thủ Thiêm và lũ chim hải âu lượn lờ kiếm mồi trên sóng nước.

Có bao nhiêu lượt người, bao thế hệ từ tuổi thơ cho đến tuổi già bao gồm nam, phụ, lão, ấu đã đi qua con phà mang bóng dáng của một trăm năm ấy có lẽ không có con số thống kê đầy đủ. Nhưng thời gian đã ghi được dấu ấn mãnh liệt trên con phà đã làm xong nhiệm vụ lịch sử nối hai bờ sông Sài Gòn lui về quá khứ khi cửa hầm chui Thủ Thiêm mở ra cho những dòng xe xuôi ngược từ đáy sông trồi lên mang dấu ấn của giai đoạn lưu thông hiện đại rút ngắn khoảng cách giữa hai bờ sông, từ Sài Gòn qua Thủ Thiêm chỉ còn 5-7 phút thay vì 20-25 phút.

Tôi còn nhớ lần đầu tiên qua phà Thủ Thiêm là năm tôi học lớp đệ thất (lớp 6 bây giờ) trường Nguyễn Văn Khuê, một ngôi trường tư thục, danh tiếng nằm trên đường Nguyễn Thái Học quận 1. Cả nhóm bạn ngồi cùng bàn rũ nhau qua Thủ Thiêm vớt cá lia thia, đi bộ qua phà, quần thảo với những đám ruộng lầy, đầy cỏ năn tìm bọt cá lia thia đóng trong dấu chân trâu cả buổi trưa rồi đi bộ, qua phà về lại bên này sông. Phà Thủ Thiêm hồi ấy còn ọp ẹp như một chiếc xà lan có mui loay hoay mất hơn nửa giờ mới đưa được khách qua sông.

Trẻ em được mua “nửa vé”, nhưng tôi và nhóm bạn thường không mua vé mà đi chui theo đúng nghĩa đen vì trước khi lên cầu xuống phà có hàng rào chặn, ông soát vé loay hoay với hàng lô hàng lốc những người lớn và xe đạp, xe gắn máy, lũ “trẻ em” đi bộ chúng tôi thừa cơ chui qua giữa dòng người qua khỏi cửa ải là tung tăng chân sáo qua cầu. Khi phà tách bến tôi dựa lan can tha hồ mà nhìn sông nước, lũ chim hải âu hồi đó rất dạn dĩ, cứ bay theo phà tìm mồi, cứ tưởng đưa tay lên là đụng được cánh những con chim đang chấp chới trước mắt.

Khi con phà Thủ Thiêm hiện đại hơn, vượt sông nhanh hơn lũ trẻ em chúng tôi đã thành người lớn, đi xe máy, chở nhau qua phà, rẽ theo hướng tay phải tìm đến quán vịt ba món nổi tiếng, hoặc uống cà phê sân vườn trong những dịp sinh nhật, thi đỗ. Thủ Thiêm đã không còn cảnh “ngoại ô đèn vàng” nữa mà đồng ruộng đã thu hẹp dần, nhà cửa mọc lên san sát thành phố chợ, những con đường lầy lội đã tráng nhựa thẳng tắp.

Có giai đoạn tôi lại thích qua Thủ Thêm để được chạy xe thong dong trên những con đường cũ, tìm lại bóng hình xưa, một bóng trăng xưa sáng vằng vặc trong ký ức, những phút giây hoài niệm. Nghe lại tiếng vạt sảnh trong vệ cỏ, tiếng dế gáy khan, hoặc tiếng ếch kêu trong ao đầm, bưng lác nhưng tuyệt không thấy đâu, chỉ quán xá xập xình và những con đường đầy bụi, ồn ào tiếng xe và đủ thứ âm thanh cuồng nộ.

Lần cuối cùng tôi qua phà Thủ Thiêm là đi ăn với một cô bạn từ nước ngoài về. Cô ấy xa quê hương nhiều năm, về nước muốn ăn món vịt nấu chao ở chính ngôi quán xưa mà cả nhóm bạn thời cấp III thường tới ăn. Trùng hợp làm sao, hôm ấy cũng là đêm cuối cùng của con phà Thủ Thiêm đi hết cuộc hành trình lịch sử một trăm năm của mình giữa hai bờ sông đầy bóng dáng kỷ niệm của chúng tôi. Lúc trở về, đứng trên phà nhìn xuống mặt nước sông sóng gợn dập dềnh, tôi và cô bạn có lẽ đều chìm đắm trong tâm trạng tiếc nuối, nhớ tưởng tới khoảng thời gian ngàn trùng sắp sửa khuất bóng theo con phà mà chút nữa thôi, vào lúc nửa đêm nó cũng sẽ lùi vào quá khứ.

Sáng sớm ngày mai, những người đi dạo dọc bờ sông Sài Gòn trong sương sớm chắc cũng nhớ ngẩn ngơ bóng dáng con phà Thủ Thiêm mờ mờ ảo ảo lầm lũi vượt khoảng sông rộng, tiếng máy u u của nó như vẫn còn trộn lẫn vào những con sóng xô đẩy nhau tiến vào bờ đá xanh không còn bóng dáng cây cầu phà nối dài như một cánh tay chới với, hụt hẫng hướng ra ra ngấn nước giũa sông.

Cô bạn gái của tôi đã trở ra nước ngoài mà không có dịp đi qua hầm Thủ Thiêm, xem thông tin trên mạng cô gọi về hỏi tôi đã qua hầm chui hiện đại ấy mấy lần rồi, chắc là đẹp lắm, còn đi nhanh thì khỏi phải nói rồi, đúng không?. Tôi bảo với cô ấy đã đi tham quan một chuyến ngày khánh thành hầm và một lần đi uống cà phê Rio trên đường Trần Não. Hầm rất đẹp, xe máy chạy rất nhanh, không kịp hết buồn nếu người ta yêu nhau và nói lời chia tay ở bên kia cửa hầm Thủ Thiêm. Cô bạn tán thành ngay và tỏ vẻ tiếc nuối cho con phà Thủ Thiêm đã lùi vào quá khứ.

Con người ta rất mâu thuẫn về mặt tình cảm và phát triển kinh tế còn xã hội thì hầu như không chút lãng mạn khi dứt bỏ những con phà mà trên đó không biết bao nhiêu cập tình nhân đã gặp gỡ, quen nhau, yêu nhau rồi thành chồng vợ hoặc chia tay. Những con phà chở thời gian và năm tháng, chở cả bao mùa mưa nắng mà thành những kỷ niệm khó quên cho một đời người.

Có lẽ tôi là một trong nhiều người dân thành phố không thể quên con phà Thủ Thiêm. Từ ngày về lại quận 4, mỗi sáng tôi vẫn cố ý đi qua cầu Quây đã được xây lại rộng, dài, hiện đại hơn xưa, và đã được đổi tên là cầu Khánh Hội. Dưới gầm cầu có con đường chạy qua phía Q1, đó là cửa hầm Thủ Thiêm hoặc để ra Bến Bạch Đằng (theo cách gọi của dân cố cựu đất Sài Gòn) và chạy ngang bến phà Thủ Thiêm. Không còn bóng dáng con phà sơn màu trắng, lầm lũi quay đầu, xa bờ bên này hướng ra sông về phía Thủ Thiêm nữa, nhưng bóng dáng thời gian trên 100 năm đó hiện diện và bao kỷ niệm từ thủa ấu thơ cho tới ngày hôm nay vẫn còn. Rất đậm nét và khó phai mờ.

TỪ KẾ TƯỜNG

NÓI VỚI MẸ - THƠ HUỲNH SƠN VŨ

 

NÓI VỚI MẸ

Thôi đừng khóc nữa những bờ mi Cho trời hạ trong màu thiên thanh Sau đôi mắt ướt chiều tà rơi rụng  Mẹ không thể khóc như ngày còn thiếu nữ Hai phần ba cuộc đời nghiêng ngả trên vai Mỗi bước chân thời gian đi qua đời mẹ Quãng hành trình con khập khiễng dấn thân Hỡi buồn đau xin đừng theo bên mẹ Để nụ cười tô điểm rạng bờ môi Nửa đời con không thể hiểu nổi ý nghĩa Giọt mồ hôi mẹ rơi trên cánh đồng Con chỉ biết hạt cơm mình ăn mặn đắng Từ thầm lặng những bàn tay thơm đất Từ những buổi chiều quá vãng mông lung Mẹ tạc hình hài con bằng sữa Nuôi lớn thân con bằng gạo mùa hanh hao Bằng nước sông hoài niệm  Nên cả đời con nặng nợ quê hương Thôi đừng chảy nữa dòng nước mắt xa xăm Để trời xanh thôi không buồn rầu rĩ Đôi má mẹ còn chút thanh xuân  Đời thiếu phụ chông chênh  Cuộc đời con hát khúc thanh tân Con còn nghe tiếng cười của mẹ  Buổi trong veo sớm mai   Tinh khôi thổn thức An yên ươm mầm trong mẹ Phước duyên gieo khắp trời  Con quỳ xuống tĩnh tâm ôm vào  lòng  Đất lạnh nghìn xa Thầm cảm ơn đời Cảm ơn mẹ  Con được thành người  Thành con mẹ Lớn khôn giữa cõi ta bà.   HUỲNH SƠN VŨ Nguồn : Thơ Văn Trần Yên Hoà

11 CHƯƠNG YÊU MỚI - THƠ TRẦN YÊN HOÀ

 11 CHƯƠNG YÊU MỚI

1.

Đã bước qua những chặng đường khổ hận
Đã bước qua những ngày tháng đắng cay
Ta mới ngộ tình không là trái cấm
Mà chính Em là những vần thơ hay


2.


Em trái chín hồng tươi vừa trổ nụ
Em xuân xanh ướt rượt tóc lụa là
Anh đến bên em quỳ bên góc chiếu
Cùng hát câu tình tự rộng bao la

 

3.


Nếu em nói tình kia chưa lụn tắt
Sao anh yêu nồng cháy đến bây giờ
Xin thú thật lòng anh đà lạnh ngắt
Giờ trải mình trên hoa gấm và thơ


4.


Anh mơ ước những vồng hoa trổ nhụy
Trên quê tình yêu dấu của ta xưa
Giấc mơ ấy cứ tưởng là trong mộng
Nhưng là em yêu dấu buổi chiều mưa


5.


Những chương yêu không có phần điều lệ 
Chỉ là lòng trải rộng cõi phù vân
Đời mấy chốc mà ép gò giấy mực
Lòng ta nay dựng lại một căn phần


6.


Em yêu dấu, đời trăm năm thoáng chốc
Có gì đâu những hệ lụy buộc ràng
Ta thất thố nhìn em cùng cơn nắng
Và mùa xuân đang chờ bước em sang


7.


Em yêu dấu, mùa sau như mùa trước
Dấu hài son còn in đậm chân người
Vườn tình ái anh dang tay đón nhận
Em như loài bạch tuộc cuộn quanh tôi


8.


Em yêu dấu, anh không nhìn sau nữa
Những ngày qua đã bỏ phía bên kia
Anh đón đợi em trong ngày nguyên thủy 
Cõi hồng hoang nhảy múa đó, em kìa!

9.


Em yêu dấu, cỏ cây thơm giấy mực
Bởi em đan những vần điệu ngời ngời
Khi em đến ta lật trang sử mới
Là thiên đàng hạ cánh đón em tôi



10.

Em yêu dấu, ngày trôi qua rất vội
Không quay đầu vọng tưởng một điều chi
Hãy hứng lấy tình ta đang kết trái
Trổ cùng hoa khai nhụy tuổi xuân thì


11.


Em yêu dấu, nắm tay anh thật chặt
Hứng hương thơm ngào ngạt tỏa từ em
Anh dừng bước trăm năm vườn cổ tích
Cuộc uyên ương đậu lại giữa môi mềm



TRẦN  YÊN  HOÀ

 

NHỚ CHIỀU - THƠ NGUYỄN GIA KHANH

 

NHỚ CHIỀU

(Thuận - nghịch độc)

Ta nhớ có chiều đẫm mắt trong

Ấy xa người hỏi xuyến xao lòng

Tà dương bóng với tàn hương ủ

Rã nguyệt đêm cùng lụi nến chong

Sa gót thuở hồn say mộng điệp

Rẽ duyên khi bến ngại xuôi dòng

Mà thôi biết vậy là dâu bể

Pha lệ xót đời để mỏi mong.

Đọc ngược:

Mong mỏi để đời xót lệ pha

Bể dâu là vậy biết thôi mà

Dòng xuôi ngại bến khi duyên rẽ

Điệp mộng say hồn thuở gót sa

Chong nến lụi cùng đêm nguyệt rã

Ủ hương tàn với bóng dương tà

Lòng xao xuyến hỏi người xa ấy

Trong mắt đẫm chiều có nhớ ta.

NGUYỄN GIA KHANH