VĨNH BIỆT NHÀ THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA

KHÓC MINH KHOA

Đọc dòng cáo phó khóc Minh Khoa

Thương nhớ khôn nguôi cứ vỡ oà

Bằng hữu đi về nơi chín suối

Lòng ta đổ lệ chốn dương tà

Nhân gian duyên nợ tình chan chứa

Vạn nẻo đường trần dạ xót xa

Người đã không còn trên cõi tạm

Buồn vương mọi lối khóc Minh Khoa

  PHANHO 28/3/2024 

VĨNH BIỆT MINH KHOA

Bà Rịa ngày buồn giọt lệ sa

Bạn bè tiển biệt khóc Minh Khoa

Vần thơ nét chữ bao vương vấn

Tình cảm lời ca mấy đậm đà

Ôi ''Tiếng Quê Hương ''còn lắng đọng

Mà ''người  Quảng Trị '' đã lìa xa

''Bàn Tròn'' ''Thị Trấn '' buồn thương nhớ

''Chén rượu Hoà Long ''cũng nhạt nhoà

NHÃ MY 

02/4/2024

NHỚ THI SĨ LÊ THIÊN MINH KHOA

Nét chữ còn đây người đã xa

Bài thơ phổ nhạc hoá tình ca

Núi Dinh vẫn đó bao trầm mặc

Bà Rịa còn đây những ái hòa

Cái nghĩa thi nhân âu rất nặng

Câu tình nghiên bút quá bao la

Ve đang gọi hạ khơi niềm nhớ

Chén rượu tương tư giọt lệ nhoà.

HUY VỤ 18/05/24

ĐÔI DÒNG VIẾNG BẠN

Chút nghĩa tình còn đọng lại trong nhau

Thì ly biệt đâu phải là mãi mãi

“Nay Anh, mai Tôi”... Con đường ai tránh khỏi

Nhưng sao lòng vẫn nghẹn đắng, anh ơi...

Nhớ khi xưa Miền Đông đất gọi mời

Tôi vội vã hành trang vào lập nghiệp

Lần gặp anh trong niềm vui giao tiếp

“Thấm mệt đầu đời” ¹ ... Tôi khe khẽ diễn ngâm

Giọng trầm buồn anh đọc vội thơ anh

Kể câu chuyện “Em đi làm gái”

... “Thức bán đêm dài cho khách chơi

Cái điếm em thua điếm sự đời” (*)

Tháng năm qua theo dòng đời trôi nổi

Tôi và Anh biền biệt mỗi phương trời

Nhưng thơ anh vẫn đọng lại trong tôi

Những day dứt

Buồn vui

“nỗi trăn trở

niềm si mê

treo vào câu chữ “ (*)

Nay tiễn biệt sao lòng buồn vô hạn

Mượn lời thơ anh khóc bạn ngày xưa

Để khóc anh_ Thương tiếc mấy cho vừa

Để nhớ người_Bỏ bạn xưa đi mãi

Than ôi!

“Ba mươi năm trở lại

Bạn cũ đã mất rồi

Hạt muối cắn làm đôi

Hạt đường không chia được “ (*)

Anh yên nghỉ nơi cõi vĩnh hằng đầy ân phước...!

LNCT_04.2024

(¹) : Thơ Nguyễn Tất Nhiên

(*) : Thơ Lê Thiên Minh Khoa

SAO VỘI ĐI THẾ KHOA ƠI

Sao vội đi thế, Khoa ơi! Chúng mình còn hẹn với nhau nhiều cuộc cà phê, nhiều chầu rượu nữa Tội nghiệp bạn tôi, người đã quá mỏng mà râu tóc lại tốt Ngọn gió nào vô tình đã thổi bay một nhà giáo- một học giả- một nhà thơ Thương quá... Lê Thiên Minh Khoa ơi!... Biết bao giờ chúng mình còn ở chung phòng, chung giường với nhau nữa như những chuyến đi thực tế sáng tác tại Bình Thuận tại BRVT và mọi miền đất nước Đây Sông Dinh!... có phải vì nghẹn ngào tiễn người đi mà nước sông như ngừng chảy Nọ Nhà Tròn, rối loạn những cánh én, tiếng kêu buồn thê thiết Thôi nhé, bạn đi!... Quán cóc vỉa hè mai sau còn nhắc. Còn xưa mây thả lưng đồi Còn em mấy ấy độ thu rồi chưa bưa* Răng vội đi quá, Khoa ơi!. Trời vẫn xanh một màu xanh Quảng Trị* Xứ Mô Xoài*, nước vẫn hào phóng những con sông tìm ra biển. Thương quá, Khoa ơi!... Mai ngày qua ngang "Thị trấn tôi"* mình còn chỗ nào để ghé lại, để tá túc "Rượu Hòa Long ai đong nấy uống"* bao giờ còn gặp lại một đệ tử lưu linh Ô hay!... mùa xuân chưa cạn ngày, răng bạn lại rũ áo Mây vần vũ vẫn đâu đây, mùa hè chửa đến sao người thơ lại vội vã lên đường Còn bao nhiêu cuộc hẹn, bao dự định Sao vội đi thế, Khoa ơi!...

28-3-2024 BÙI NGỌC PHÚC

CHÚ THÍCH: * Thị trấn tôi: tên một tập thơ của LTMK * "Còn xưa.. chưa bưa": thơ LTMK * "Trời vẫn xanh một màu xanh Quảng Trị": thơ Tế Hanh * Rượu Hòa Long ai đong nấy uống: phương ngữ.

CHÙM THƠ ĐƯỜNG LUẬT - LÊ THIÊN MINH KHOA

 

CẢM HOÀI

Có phải đi rồi đi mãi đâu

Người đi để lại những đêm thâu

Mòn khuya chỉ một mình em thức

Nhầu tóc còn bao nửa sợi sầu

Nhìn ngọn Chứa Chan chan chứa nhớ

Trông dòng Thương Bạc bạc thương đau

Chừ tang thương quá thương thương lắm

Chưa thấy trùng dương đã trắng đầu!

LÊ THIÊN MINH KHOA

HẠ CA

1 .

Chưa biết bờ môi ngọt lịm đường

Học trò đâu dám ngỏ lời thương

Ngại ngần ánh mất hôm tìm lớp

Run rẩy bàn tay buổi bãi trường

Câu chữ nhập nhòa tình với bạn

Phấn son bối rối đỏ hay hường

Chỉ khe khẻ chạm vào dư ảnh

Lơ lửng một đời mái tóc vương...

2.

Còn không em hỡi những con đường

Hai đứa đếm hoài bước bước thương

Xao xuyến phượng hồng chiều xóm nhỏ

Ngẩn ngơ áo trắng buổi tan trường

Thư xanh đã ngả sang màu thẩm

Kỷ niệm còn nguyên vẹn sắc hường

Em có đi về trên phố cũ

Lặng nhìn phượng nở để sầu vương?

LÊ THIÊN MINH KHOA

THỊ TRẤN TÔI - THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA

 

THỊ TRẤN TÔI.

Bên núi bên sông bên biển cả

Cũng ồn ào suốt ngày, vắng lặng canh khuya

Đằng sau vài ba dãy phố

Là cánh đồng êm ả cò bay...

Thị trấn tôi những hàng cây không cao

bình thường như người dân ở đó

những cánh chim từ rừng những cánh chim từ bể

sóng gió bạt ngàn lặng lẽ về đây

Con đường bò giữa hai hàng cây

mặt sỏi đá từng xước da em nhỏ

cứa bàn chân mẹ lưng còng gánh nặng

trăn trở oằn cong khuất nếp ngói xưa

Thị trấn tôi đêm đêm

thị trấn tôi đêm đêm những chiếc xe bò đóng bánh xe hơi lăn qua

mèo hoang khóc giữa đám dân hè phố

khấp khểnh vào đêm, khập khễnh tìm ngày

Sông núi là vợ chồng tên gọi trùng nhau (*)

chồng là núi chiều đỏ gay men rượu

hai bên sườn xương xẩu xanh xao

vợ là sông khi trong khi đục(**)

khi mặn nồng, khi ngọt, khi chua

Thị trấn tôi là nơi tôi ở

tất tả bao cuộc đời xuôi ngược lướt qua

thị trấn tôi như là quán trọ

mà tôi xa lại gọi tôi về...

Bà Rịa, 1981

LÊ THIÊN MINH KHOA

Đăng trên Tạp chí Văn Nghệ Đồng Nai & Tuần báo Văn Nghệ TP HCM đầu thập niên 80.

In trong tập thơ “Thị trấn tôi” – Lê Thiên Minh Khoa, NXB Thanh Niên, 2002

(*): Sông Dinh, núi Dinh

(**) DỊ BẢN: Khi dạy trong trường Phổ Thông, câu thơ nầy được sửa lại (tác giả đồng ý) cho phù hợp với tâm lý lứa tuổi và môi trường học đường: “vợ là sông khi ròng khi rặc”

ẢNH:

Nhà Tròn Bà Rịa, biểu tượng của “Thị trấn tôi”, nay là biểu tượng của TP Bà Rịa và tỉnh BR-VT

CẢM XÚC MIỀN TRUNG - THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA

 

CẢM XÚC MIỀN TRUNG.

Thơ văn xuôi LÊ THIÊN MINH KHOA.

Dọc theo Miền Trung

Những cánh đồng nhỏ nhoi bởi núi, bởi sông, bởi gò đồi chia cắt. Những mảnh ruộng nát vụn bởi người đông đất hẹp. Những ngôi nhà gầy gộc thấp lùn, cửa cái như lỗ tò vò ngôi miếu cổ, để núp né khó nghèo và bão táp.Và vài túp lều trống trọi giữa đồng không...

Những ngôi mộ bằng cái nón cời thấp thoáng sau hàng dương bên cồn đất sỏi. Những dòng sông ngắn ngủi, cạn trơ. Nhũng cù lao cát vàng mới trồi lên mặt nước. Những đụn cát trắng lấn dần về mé lộ. Những lũy tre xơ xác, những bóng dừa gầy còm, những thân chuối bà hương èo uột...

Đến những cây lúa đang thì cũng gầy guộc như dáng mẹ già đang làm cỏ ruộng tận chân đồi.Và những đòn triêng tre mỏng manh, dẻo dai chịu những gánh hàng rong oằn những bờ vai gầy guộc...

.Miền Trung ơi!

Cái chi cũng nhỏ nhắn

Như dải đất hẹp quê mình

Cái đòn gánh dãi dầu mưa nắng...

TX Quảng Trị, 2009.

LÊ THIÊN MINH KHOA.

(In trong tập thơ “LẶNG LẼ TÔI”, Lê Thiên Minh Khoa, NXB Hội Nhà Văn, 2018)

VỀ MỘT TÌNH YÊU ,Thơ : LÊ THIÊN MINH KHOA, Phổ nhạc & hát : TRẦN QUANG LỘC

VỀ MỘT TÌNH YÊU
THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA
PHỔ NHẠC , HÒA ÂM & TRÌNH BÀY TRẦN QUANG LỘC

LẦN ĐẦU GẶP NS NGUYỄN ĐỨC QUANG & CA KHÚC “TÌM VỀ CÔNG TRƯỜNG”. LÊ THIÊN MINH KHOA

NS Nguyễn Đức Quang, USA 2005. 2: NS Nguyễn Đức Quang qua ký họa của HS Tạ Tỵ, Saigón1971




Tưởng niệm NS Nguyễn Đức Quang, người sáng lập Phong trào du ca VN nhân 9 năm ngày ông mất (27.3.2011-27.3.2020):
LẦN ĐẦU GẶP NS NGUYỄN ĐỨC QUANG & CA KHÚC “TÌM VỀ CÔNG TRƯỜNG”. Lê Thiên Minh Khoa


Tôi may mắn được gặp NS Nguyễn Đức Quang rất sớm, khi đang tuổi thiếu niên, khoảng hè năm 1967. Hồi đó, khi Mỹ xây dựng “Hàng rào điện tử Mc Namara” ngang qua vùng “Phi quân sự” (DMZ), sát vĩ tuyến 17, phía Nam sông Bến Hải, rải thuốc khai quang để diệt cây cỏ và cày xới cả vùng phía bắc và tây Quảng Trị, đồng bào quận Trung Lương, quận được tách ra từ quận Gio Linh gồm ba xã Trung Sơn, Trung Hải, Trung Giang trở thành quận cực bắc tỉnh Quảng Trị cũ, bị dồn lên Khu định cư Tân Lâm, quận Cam Lộ, Quảng Trị. Lúc ấy, NS Nguyễn Đức Quang tham gia “Chương trình Công Tác Hè” dành cho giáo chức trẻ, thanh niên, sinh viên, học sinh với sự tham gia của nhiều hội đoàn thanh niên thời đó như Hướng Đạo, Du ca, Thanh Sinh Công, Gia Đình Phật Tử, Thiếu nhi Thánh thể... tại trại “Công trường Thanh niên Giới tuyến” ở quận Cam Lộ, Quảng Trị. Các anh xây dựng nhà, phát thực phẩm, chăm sóc y tế, làm các công tác “dân vận” như an ủi di dân, tập hát, sinh hoạt thiếu nhi… cho đồng bào di cư đang thiếu thốn đủ thứ và đang hoảng hốt vì chiến tranh tàn khốc, đang buồn khổ vì nhớ quê, vì ruộng đồng tan nát…


Còn tôi khi đó ở thị trấn Đông Hà, chỉ cách quận lỵ Cam Lộ hơn 10 km, nên cũng được đi theo thầy giáo trẻ của mình (thầy Ẩn, người Huế) làm công tác cứu trợ (nhưng chủ yếu là đi thực tế để thấu hiểu nỗi khổ của đồng bào). Ấn tượng nhất đối với học trò chúng tôi là nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang, lúc đó là trưởng Phong trào Du ca Việt Nam cũng là một huynh trưởng hướng đạo mà tác phẩm đầu tay là “Gươm thiêng hào kiệt” (1961), viết cho phong trào Hướng đạo. Tại đây, trại “Công trường Thanh niên Giới tuyến”, anh sáng tác tại chỗ ca khúc “Tìm về công trường” và đích thân tập tại chỗ bài hát này cho học sinh chúng tôi. Bài hát gồm có một câu tốp đế (nửa tốp ca hát liên tục): “Đường về công trường là đường về quê hương” và ba phiên khúc (dành cho nửa tốp ca còn lại) nến khi hát lên nghe rất nhộn nhịp, rộn rã. Ca từ có mô tả đến những khó nhọc của người dân vùng đất sỏi đá, khô cằn, nhưng tràn đầy lạc quan yêu thương. Bây giờ chúng tôi còn nhớ, nhưng rất tiếc là ít người biết bài hát này:

 Nguyễn Đức Quang (cầm cell phone), Phan Anh Dũng, Tâm Hảo, Bà Nguyễn Minh Nữu, Bạch Mai, Vĩnh Liêm, Hoàng Song Liêm, Nguyễn Minh Nữu (phải sang), Virginia, 5.2005

 NS Nguyễn Đức Quang (giữa), nhà thơ Hà Huyền Chi, NS Phan Ni Tấn (phải), Toronto 2005



Tốp đế: Đường về công trường là đường về quê hương...

1. Này những miếng đất như bấp bênh dưới cơn mưa tràn
Hoặc đã nứt vỡ và khô cứng đến tê bàn chân
Là những miếng đất đã bao năm chan hòa nước mắt.
Là quê hương tôi
là quê hương tôi

2. Này những khốn khó ta có nhau lúc vui hay buồn
Mồ hôi rơi tuôn tựa như nước tưới lên mầm ươm
Tình như cây non đã vươn lên trong niềm yêu mến
Là quê hương tôi, là quê hương tôi
3. Tình thân anh em đã đắp nên biết bao công trường
Vì ta thương nhau là thương hết đám dân khổ đau
Tìm đâu yên vui trên quê tôi dẫu chiều, mai, tối
Là quê hương tôi
Là quê hương tôi.

Khi còn sống, NS Nguyễn Trọng Tạo rất thích ca khúc “Tìm về công trường”, khoảng cuối năm 2018 anh gọi điện nhờ tôi tìm Bản nốt nhạc và lời bài hát nầy cho anh. Tôi nhờ NS Bùi Công Thuấn, bạn NS Nguyễn Đức Quang tìm giúp, chưa kịp gởi cho anh thì anh mất rồi, 07.01.2019

LÊ THIÊN MINH KHOA

Lược trích từ cuốn “9 THẬP KỶ CA KHÚC TÂN NHẠC VIỆT NAM” - Nghiên cứu & Nhận định, Lê Thiên Minh Khoa, NXB Hội Nhà Văn, 2019, trang 218-220

NGÀY XUÂN, NÂNG CHÉN RƯỢU ĐẾ HÒA LONG. - LÊ THIÊN MINH KHOA

Tạp bút về rượu trên Tạp chí Văn Nghệ BR-VT số Xuân Canh Tý 2020:

NGÀY XUÂN, NÂNG CHÉN RƯỢU ĐẾ HÒA LONG. Lê Thiên Minh Khoa


"Rượu Hòa Long ai đong nấy uống"
Câu nói vui dân gian được nhiều người biết đến đó chứng tỏ rượu đế Hòa Long từ lâu rồi đã nức tiếng gần xa. Chính vì chất lượng thơm ngon của rượu nên khi mọi người ngồi đối ẩm với nhau, ai uống bao nhiêu thì chỉ rót bấy nhiêu, chứ không rót nhiều uống không hết bỏ phí, bởi rượu ngon nên mọi người rất quý.

Dân sành rượu có thể “nhắp chén” để “xác minh” đó có phải là rượu Hòa Long “chính cống” hay không. Nói theo ngôn ngữ của họ, đó phải là thứ rượu “uống tới đâu biết tới đó”. Chén rượu mới kề môi, thấy nhẹ nhàng thoải mái. Rượu đến cổ: cảm thấy vị ngọt, rồi thấy nóng dần từ ngực tới bụng, rồi lan khắp châu thân. Laị ngửi thấy hương thơm như hương nếp mới. Nếu có lỡ say cũng chắc chắn không bị nhức đầu, như uống các loại rượu khác.

Người ta thường thưởng thức rượu đế Hòa Long theo cách riêng. Các bô lão thường nhắp từng ngụm nhỏ để tận hưởng hương vị, thêm hứng khởi mà bàn luận chuyện đời. Lớp trẻ hơn thường uống “xây tua”, nhưng cách uống cũng rất… dân chủ, tự nguyện. Người thì đầy ly, kẻ thì rót vơi hơn, tùy theo tửu lượng và sở thích, nhưng dù đầy hay vơi thì cũng phải cạn ly, không được “kê táng”, để “long đền” và… “ai đong nấy uống”.

Rượu có nồng độ cao mà ngon và nổi tiếng như vậy nhờ nhiều yếu tố. Trước hết là do men rượu, loại men được đặt riêng. Kế đến là do gạo. Gạo để nấu rượu là gạo nếp hoặc loại gạo tốt, dẽo, thơm ngon và cứ 10 lít gạo chỉ lấy ra ra độ 4 - 5 lít rượu thôi. Nhiều dân “bản địa” còn cho rằng rượu ngon là nhờ cách nấu rượu gia truyền của người Hòa Long. Đó là những “kỹ xảo”, “bí quyết” trong nghề nấu rượu truyền thống như làm men, ủ cơm, chưng cất, hệ thống lọc tạp chất, và bí quyết thực hiện các công đoạn khi thời tiết thay đổi… Chính các bí quyết đó không những làm cho rượu Hòa Long thơm ngon, có vị nồng rất đặc trưng mà còn có chất lượng ổn định. Có người còn triết lý hóa cách nấu rượu. Theo họ, rượu ngon là vì trong dụng cụ và phương tiện nấu rượu truyền thống nầy có đủ ngũ hành. Thổ là nồi sành nấu rượu. Mộc là củi nấu rượu phù hợp để cho hỏa là lửa vừa đủ, ngọn lớn bé hợp với từng giai đoạn của một lứa rượu. Kim là vòi đồng ra rượu. Nhưng quan trọng nhất là thủy. Nước giếng ở Hòa Long góp phần làm cho rượu ngon, có chất lượng thêm. Vì cũng người nấu rượu đó (gốc Hòa Long), cũng chất liệu đó (gạo, men), nhưng nấu ở Hòa Long thì ngon, nhưng nấu ở Hòa Long thì ngon, nhưng nấu ở xóm người Hòa Long phía sau Nghĩa trang Liệt sĩ, cách ngã tư Hòa Long hơn một cây số thì lại không bằng. Có lẽ do giếng khơi ở Hòa Long rất sâu (15 - 20m), mạch nước rất trong, có độ khoáng thích hợp, nên rượu mới ngon chăng? Bởi thế, không ai ngạc nhiên khi thấy nước máy ở trung tâm TP. Bà Rịa dư dả, “bao la” mà vài hộ nấu rượu ở đây chiều chiều vẫn cứ đem phi, thùng vào Hòa Long để… “chở củi về rừng”.

Khách phương xa về TP. Bà Rịa, chủ nhà quý trọng đãi rượu Tây, bia lon. Khách hỏi: “Có rượu đế Hòa Long không ?”. Bạn bè ở Mỹ, ở Nga… email, điện thoại về thăm cứ luôn nhắc đến rượu đế Hòa Long như món “quốc hồn”, “quốc túy”. Người Úc, người Mỹ trở lại chốn xưa từng sống cũng không quên tìm đến rượu đế Hòa Long. Còn người Nga, người Ucrainna, người Latvia… trong Liên doanh Dầu khí Việt - Xô trước đây thì khỏi nói, mê rượu Hòa Long như mê Voka của họ.

Người Bà Rịa - Vũng Tàu hiếu khách thường tặng bạn bè thân tình vài lít rượu Hòa Long làm quà. Vì vậy mà rượu Hòa Long có dịp đi khắp nơi. Ở Biên Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh, thậm chí Miền Trung, Miền Tây, Miền Bắc đều biết tiếng. Từ bốn mươi năm trước, khoảng cuối thập niên 70, ở ngay bến xe khách tận Huế, Đà Nẵng, vài quán bình dân có biển treo: “Rượu đế Hòa Long: 2 hào/ly”. Khoảng 20 năm trước, nó được “công nghiệp hóa” ở khâu phân phối, lưu thông sản phẩm, vô chai nhựa nửa lít, có nhãn hiệu rất lịch sự.

Nghề nấu rượu tại xã Hòa Long, thành phố Bà Rịa, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu có từ lâu, nhưng vào những năm 60 của thế kỷ trước, chỉ có năm bảy hộ, lâu dần được phát triển, lưu giữ qua nhiều thế hệ với những bí quyết rất riêng, và dần trở thành nghề đặc trưng của xã, tạo nên nét văn hóa riêng của Hòa Long. Hiện nay, xã Hòa Long có khoảng 70 hộ dân nấu rượu, có những hộ mỗi ngày nấu khoảng 500 - 600 lít. Thị trường tiêu thụ sản phẩm chủ yếu trong tỉnh, các hộ sản xuất tiêu thụ thông qua các thương lái, đại lý rượu, quán ăn và một số người buôn bán nhỏ lẻ.

Để giữ gìn, phát triển và mở rộng thị trường tiêu thụ, từ năm 2015 UBND tỉnh đã phê duyệt dự án xây dựng, phát triển và quảng bá nhãn hiệu tập thể cho sản phẩm “Rượu Hòa Long”. Bên cạnh đó, Hợp tác xã Hòa Thành thuộc liên minh hợp tác xã tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, có trụ sở tại Hòa Long đã đăng ký và tiến hành các thủ tục xây dựng quy chế quản lý và sử dụng nhãn hiệu tập thể “Rượu Hòa Long”.

Cuối tháng 8.2016, nghề nấu rượu Hòa Long được UBND tỉnh cấp bằng công nhận là nghề truyền thống. Đây là bước quan trọng trong việc khôi phục, phát triển làng nghề.

Ngoài việc được công nhận làng nghề truyền thống, năm 2017, Hợp tác xã Hòa Thành đã được Cục sở hữu trí tuệ cấp chứng nhận đăng ký độc quyền nhãn hiệu rượu Hòa Long. Đây là niềm vui chung cho những người nấu rượu của xã, bởi đã mở rộng mạng lưới tiêu thụ, đảm bảo chất lượng sản phẩm và quảng bá thương hiệu ra bên ngoài. Đến với làng nấu rượu Hòa Long, du khách không chỉ được tìm hiểu về quy trình phức tạp và nghiêm ngặt để tạo nên những bình rượu ngon, mà tại đây du khách còn có thể mua những bình rượu thơm ngon giá cả phải chăng về làm quà cho người thân và bạn bè. Làng nấu rượu Hòa Long chắc chắn là một trải nghiệm tuyệt vời với những vị khách yêu thích tìm hiểu về những giá trị truyền thống.

Trong rất nhiều năm, khu du khách đi Tour du lịch Bà Rịa Vũng Tàu, ngoài hải sản tươi ngon được chọn làm quà cho chuyến đi, Rượu đế Hòa Long Bà Rịa là một món quà khá đặc biệt dành riêng cho những người yêu thích khám phá men nồng của các thức uống có cồn. Thưởng thức Rượu đế Hòa Long, có lẽ ai cũng nhận thấy trong hương nồng rất bình dị của món rượu đế phổ biến là vị đặc biệt chứa đựng bao tinh túy của miền đất Hòa Long không nhầm lẫn với bất kỳ nơi nào khác.

Rượu đế Hòa Long còn đi vào nhiều sáng tác thi ca. Các nhà thơ Vũ Xuân Hương, Đàm Chu Văn, Đào Thanh Chương, Phong Hồ, Lương Định, Trương Nam Hương, Cao Xuân Sơn, Lê Giao Văn, Bùi Quang Châu, Hồ Ngạc Ngữ, Lê Huy Mậu, Tùng Bách… có thơ hay về rượu đế Hòa Long. Trong bài thơ “Rượu tha hương”, nhà thơ Tùng Bách ca ngợi rượu Hòa Long khi so sánh rượu đế Hòa Long với rượu đế Làng Vân danh tiếng của thủ đô văn vật:

“Làng Vân nổi danh vì rượu
Hòa Long cũng rượu mà danh
Rượu làm nên thơ Lý Bạch
Biết đâu rồi cậu cũng thành…”

Còn nhà thơ Lê Giao Văn ca ngợi hương rượu Hòa Long khi mượn rượu đặc sản nầy để tiễn bạn:

“Rượu Hòa Long từng giọt chảy chan hòa
Lòng bừng dậy thơm lừng hương gạo mới…”
(“Tiễn người trở lại cố hương”)

LÊ THIÊN MINH KHOA

THÁNG BẢYTRỜI MƯA THƠ : LÊ THIÊN MINH KHOA, NHẠC : TRẦN QUANG LỘC

THÁNG BẢY TRỜI MƯA
THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA
NHẠC TRẦN QUANG LỘC
CA SĨ BÍCH TUYỀN

VỀ LẠI TIỀN GIANG. Thơ : LÊ THIÊN MINH KHOA, Nhạc : TRẦN QUANG LỘC LỘC

VỀ LẠI TIỀN GIANG
THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA
NHẠC TRẦN QUANG LỘC
CA SĨ HÀ VY

VÀ EM - THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA, NHẠC HÒANG LƯƠNG

VÀ EM
THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA
NHẠC HOÀNG LƯƠNG
CA SĨ XUÂN PHÚ

PHỐ NÚI - THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA, NHẠC HOÀNG LƯƠNG

PHỐ NÚI
THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA
NHẠC HOÀNG LƯƠNG
CA SĨ THANH THÚY

MÙA HẠ YÊUTHƯƠNG. THƠ : LÊ THIÊN MINH KHOA, NHẠC: TRẦN QUANG LỘC

MÙA HẠ YÊU THƯƠNG
THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA
NHẠC TRẦN QUANG LỘC
CA SĨ BÍCH TUYỀN

NỬA ĐỜI - THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA

Lê Thiên Minh Khoa cùng với To Doan và 9 người khác.
2 giờ ·
Thơ Lê Thiên Minh Khoa viết tặng thân hữu:
37. Tặng Nhà thơ NHÃ MY (USA):




Ảnh NhãMy - Minh Khoa ,Hướng Dương , Cước Sơn Miền tại nhà MK (2013)



 NỬA ĐỜI
Nửa đời
mình gặp được nhau
Nửa đời
má nhợt
tóc nhầu
môi phai

Nửa đời
nắng xế
mưa mai
Nửa đời còn lại
còn ai.
Nửa đời...

LÊ THIÊN MINH KHOA

NM chân thành cảm ơn Minh Khoa

MỘT MÌNH - THƠ HOÀNG YÊN LINH & LÊ THIÊN MINH KHOA

Lê Thiên Minh Khoa cùng với Khatiemly Haohan và Suong Lam.
28 tháng 1 ·
Một Mình. Hoàng Yên Linh và Lê Thiên Minh Khoa.

lethienminhkhoa: Cách đây hơn ba tháng, sáng 09.10.2018, tôi đọc được bài thơ “Một Mình” của Hoàng Yên Linh đăng trên vannghequangtri trước đó một ngày. Dù chưa gặp anh, nhưng thấy bài lục bát hay và uẩn ức tâm sự của người đã trãi “nỗi đời”, tôi đồng cảm với anh, viết vội bốn câu tặng anh cũng lấy tựa là “Một Mình", comment ngay để anh “đọc cho khuây khỏa”. Khi đang viết những dòng nầy thì nhận được báo biếu, giở ra thấy bài “Một Mình" bốn câu nầy được đăng cùng chùm lục bát của tôi trên Tạp chí Văn Nghệ Bà Rịa - Vũng Tàu Xuân Kỷ Hợi - số 156, tháng 2.2019.

Nay nghe nhà thơ Nhã My vừa ở Mỹ về, báo anh bệnh rất nặng, phải chạy thận ba lần mỗi tuần. Nhã My cùng đi với nhà thơ Kha Tiệm Ly, từ Mỹ Tho lên Sài Gòn thăm anh và có chụp hình chung mail cho tôi. Bèn nhớ lại hai bài thơ này, post lên đây mời quý vị xem.

.





MỘT MÌNH


Một ly một xị một mình
Một hình bóng cũ một mình tơ vương
Quẩn quanh góc núi đồi nương
Một mình đối mặt tha phương một mình.

Rượu say, say cũng một mình
Hỏi ai, ai nhớ hỏi tình ai quên
Hỏi mình trăm nẻo chông chênh
Hỏi người cố quận lênh đênh phương trời.

Một mình tâm sự đầy vơi
Một mình lại đếm tóc rơi tháng ngày
Một mình bạc áo sờn vai
Ừ thôi… là áng mây bay… một mình.

HOÀNG YÊN LINH

*





 MỘT MÌNH

Tặng nhà thơ Hoàng Yên Linh.

Một mình
chén rượu mồ côi
Một hình lặng lẽ ngồi soi bóng mình

Bóng, hình
nhòa nhạt chênh vênh
Một mình như hai nửa mình tìm nhau.

Bà Rịa, trưa 09.11.2018.
LÊ THIÊN MINH KHOA




Ảnh lưu niệm Kha Tiệm Ly và Nhã My thăm nhà thơ Hoàng Yên Lynh và phu nhân (chị Kim Hồng ) ngày  15/1 /19

TƯỞNG NHỚ NHẠC SĨ, THI SĨ TÀI DANH NGUYỄN TRỌNG TẠO – NGƯỜI SÁNG TẠO NHỮNG CA KHÚC PHỔ THƠ ĐỂ ĐỜI. LÊ THIÊN MINH KHOA

TƯỞNG NHỚ NHẠC SĨ, THI SĨ TÀI DANH NGUYỄN TRỌNG TẠO – NGƯỜI SÁNG TẠO NHỮNG CA KHÚC PHỔ THƠ ĐỂ ĐỜI.

LÊ THIÊN MINH KHOA


                               

 NS - Nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo và Nhà thơ Lê Huy Mậu, đồng tác giả ca khúc “Khúc hát sông quê” nổi tiếng.

Biết nhà thơ, nhạc sĩ Nguyễn Trọng Tạo bị tai biến lần thứ hai và phát hiện nhiễm ung thư phổi giai đoạn cuối, đang điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai, hơn hai tháng nay, tôi không gọi hoặc mail cho anh hằng ngày nữa, như trước đó khi anh hồi phục sau cơn tai biến lần nhất vào cuối năm 2017.

Nhưng vào sáng ngày 08.01.2019, ngồi uống cà phê với nhà thơ Bùi Quang Châu, cùng nhắc đến anh, muốn biết bệnh tình của anh, tôi gọi vào số máy: 0903.283.109 là số di động của anh, nhưng thường được ca sĩ Cẩm Ly, con gái anh giữ trong cả hai lần anh bị tai biến. Thì đúng là giọng của Cẩm Ly, nhưng nghẹn ngào trong tiếng khóc: “Bố cháu mất rồi, khoảng 8 giờ tối hôm qua, chú ạ!”. Tôi lặng người, nhưng biết cháu đang đau buồn và đang lúc tang gia bối rối, chỉ nói mấy lời chia buồn, an ủi ngắn gọn thôi.

Sau đó, qua nhà thơ Lê Huy Mậu từ Vũng Tàu ra Hà Nội cùng với gia quyến anh tổ chức việc tang lễ, tôi biết được: Lễ nhập quan bắt đầu vào 8h30 ngày 09/01 tại Nhà tang lễ Bộ Quốc phòng, lễ viếng diễn ra từ 12h đến 13h30 cũng ngày 09/01/2019 cũng tại Nhà tang lễ Bộ Quốc phòng, sau đó linh cữu đưa đi hỏa tang tại Đài hóa thân Hoàn Vũ, Hà Nội vào lúc 14h cùng ngày. Còn việc di dời hài cốt về quê (Nghệ An) sẽ được thực hiện sau khi gia đình xây dựng xong khu tưởng niệm.
Sau đó, qua nhà thơ Lê Huy Mậu từ Vũng Tàu ra Hà Nội cùng với gia quyến anh tổ chức việc tang lễ, tôi biết được: Lễ nhập quan bắt đầu vào 8h30 ngày 09/01 tại Nhà tang lễ Bộ Quốc phòng, lễ viếng diễn ra từ 12h đến 13h30 cũng ngày 09/01/2019 cũng tại Nhà tang lễ Bộ Quốc phòng, sau đó linh cữu đưa đi hỏa tang tại Đài hóa thân Hoàn Vũ, Hà Nội vào lúc 14h cùng ngày. Còn việc di dời hài cốt về quê (Nghệ An) sẽ được thực hiện sau khi gia đình xây dựng xong khu tưởng niệm.

Sáng qua, 10.01.2018, đi dự "Buổi gặp gỡ hàng năm giữa bí thư tỉnh ủy Bà Rịa - Vũng Tàu với văn nghệ sĩ (VNS) trong tỉnh", nhà thơ Lê Huy Mậu, chủ tịch Hội VH-NT tỉnh, còn ở Hà Nội phụ giúp gia đình anh lo những lễ lược hậu tang lễ (sáng nay mới vừa vào tớ Vũng Tàu). Các anh chị em VNS nhắc nhiều về anh Tạo và có người gợi ý tôi nên viết cái gì đó về anh.

Biết viết gì đây! Sự nghiệp văn chương – nghệ thuật (VC-NT) đồ sộ của anh, các giải thưởng VC-NT anh đoạt và những nét riêng về “con người của công chúng” ở anh, báo chí và các phương tiện thông tin đại chúng đã nói nhiều. Thôi thì, trước hết tôi xin trích một đoạn văn dài nhất trong những đoạn tôi viết về anh, một nhà thơ đương đại viết nhạc và đặc biệt là phổ thơ thành công, tạo nên những ca khúc để đời, in trong cuốn sách “9 THẬP KỶ CA KHÚC TÂN NHẠC” của tôi. Để tưởng nhớ anh, một NHẠC SĨ, THI SĨ tài hoa.

           
         _ Nhà thơ Võ Thị Phương Thúy, nhà thơ – TS Nguyên Hùng, nhà thơ Búi quang Châu, hai nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo - LTMK, thân hữu, nhà thơ Lê Huy Mậu, thân hữu, hai nhà thơ Đặng Xuyên Mộc – Trịnh Sơn (phải sang) trong buổi giao lưu ở TP Bà Rịa ngày 29.12.2016.


1. NGUYỄN TRỌNG TẠO – NHÀ THƠ VIẾT NHỮNG CA KHÚC PHỔ THƠ ĐỂ ĐỜI.

“… Điều đáng mừng nhưng không có gì phải ngạc nhiên là trong ca khúc đương đại có những nhạc phẩm của các nhà thơ. Đáng mừng vì đó là những nhạc phẩm thành công, nhiều ca khúc của họ được công chúng yêu thích. Không ngạc nhiên vì theo lý luận văn nghệ cổ điển thì “thi trung hữu nhạc”, còn lý luận văn nghệ hiện đại thì hai loại hình này đều thuộc loại thể trữ tình (biểu hiện bức tranh tâm trạng của nhân vật trữ tình một cách trực tiếp). Thơ và nhạc gần gũi, thân thiết nhau, nhất là đối với các nghệ sĩ đa tài. Văn Cao vừa là nhạc sĩ, vừa là thi sĩ. Trịnh Công Sơn âm nhạc đầy chất thơ. Nguyễn Đình Thi là nhà thơ, nhà văn lớn, nhà soạn kịch, nhà phê bình văn học, bên cạnh những ca khúc nổi tiếng như: “Diệt phát-xít”, “Trường ca Người Hà Nội”... Trong những nhà thơ viết nhạc, phải kể đến hai nghệ sĩ thành công với nhiều ca khúc nổi tiếng: Nguyễn Trọng Tạo và Đynh Trầm Ca.

                      NS Đynh Trầm Ca, tác giả ca khúc “Sông quê”.

“Nguyễn Trọng Tạo quả là một nghệ sĩ đa tài Thi - Nhạc - Họa, đoạt được những giải thưởng xứng đáng; có nhiều ca khúc nở hoa thơm, kết trái ngọt trong vườn âm nhạc Việt đương đại. Cho tới nay, nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo viết gần 100 ca khúc, trong đó có nhiều bài nổi tiếng: “Làng Quan Họ quê tôi” (thơ Nguyễn Phan Hách), “Khúc hát sông quê” (thơ Lê Huy Mậu), “Con dế buồn” (thơ Hoàng Phủ Ngọc Tường), “Đôi mắt đò ngang”, “Non nước Cao Bằng”, “Mẹ tôi", "Đồng Lộc thông ru”, “Trống hội cổng làng”, “Tình Thu”, “Tình Đông”, “Tình Xuân”, “Tình Hạ” (Tứ bình), “Mưa”, “Tình ca hoa cúc biển”, “Tình ca bên một dòng sông”, “Đôi mắt đò ngang”, “Tình ca hạt giống vàng”… Đặc biệt, hai bài “Làng quan họ quê tôi” và “Khúc hát sông quê” đã khiến công chúng đôi khi nhớ đến Nguyễn Trọng Tạo với vai trò một nhạc sĩ nhiều hơn, vì hai bài hát này của anh đã quá nổi tiếng, dù anh là một trong những nhà thơ tiêu biểu của thơ Việt đương đại. “Làng quan họ quê tôi” (thơ Nguyễn Phan Hách), từng được hãng JVC Nhật Bản chọn vào đĩa karaoke 100 bài hát Việt Nam và dàn nhạc giao hưởng Leipzig trình tấu trong Tuần Văn hóa Việt Nam tại Đức. “Khúc hát sông quê” (thơ Lê Huy Mậu) của anh được công chúng trong và ngoài nước đặc biệt yêu thích, thuộc nằm lòng. Gần đây, 2017 và 2018, hai “Đêm nhạc Nguyễn Trọng Tạo” diễn ra tại Nhà Hát Lớn Hà Nội và Thành Phố Vinh thành công ngoài mong muốn, được đông đảo công chúng hâm mộ…
“… Còn nhà thơ Đynh Trầm Ca, ngoài những bài thơ được phổ nhạc, như: “Tình yêu mắt nai”, “Mắt Huế xưa” (nhạc Quốc Dũng), “Nỗi buồn chim sáo” (nhạc Huỳnh Ngọc Đông), “Xa rồi hạnh phúc gian nan” (nhạc Tiến Luân)…, ông viết hơn 100 ca khúc đã ra mắt từ trước 1975, sau Thống nhất vẫn viết nhạc đều đặn. Người yêu âm nhạc dành tình cảm sâu đậm cho những ca khúc như “Ru tương lai buồn”, “Bay đi những cơn mưa phùn” (thơ Hoàng Lộc), “Phượng ca”, “Mưa La Qua mưa Vĩnh Điện”… viết trước 1975 và “Vầng trăng đơn chiếc”, “Điệu hò phu thê”, “Bên cầu nhớ người”, “Về trên lá cỏ ngậm ngùi”… viết sau 1975 từng được các ca sĩ nổi danh như Khánh Ly, Lệ Thu, Hồng Nhung, Phương Hồng Quế, Phi Nhung… trình bày trên các sân khấu trong và ngoài nước hoặc trong các đĩa CD mấy chục năm qua. Nổi tiếng nhất là hai ca khúc “Ru con tình cũ” viết năm 1967 và “Sông quê”viết đầu thập niên 90…

“ … Có thể nói, cả hai khúc “sông quê” của hai nhà thơ - nhạc sĩ này là nhạc phẩm thành công nhất của họ và có nhiều điểm giống nhau: cùng là giai điệu trữ tình thấm đẫm chất dân ca: ở “Khúc hát sông quê” là dân ca Nghệ Tĩnh, ở “Sông quê” là dân ca Nam bộ, và đều có sức hút mạnh mẽ trong lòng công chúng nhiều thế hệ, đã vang lên khắp thôn cùng, xóm nhỏ…”

(Trích trong cuốn sách “9 THẬP KỶ CA KHÚC TÂN NHẠC VIỆT NAM”- nghiên cứu ,nhận định - Lê Thiên Minh Khoa - NXB Hội Nhà Văn, trang 105-107, quý I.2018).

2. NHỮNG KỶ NIỆM TÔI KHÓ QUÊN VỚI NS – THI SĨ NGUYỄN TRỌNG TẠO.

Tôi nghe danh anh từ lâu, nhưng biết anh lần đầu vào tết năm 2008. Hôm đó, nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo (Hà Nội) cùng các nhà thơ: Lê Huy Mậu, Tùng Bách, Đào Xuân Mai, Vũ Thanh Hoa (Vũng Tàu)… về nhà tôi ở Bà Rịa thăm tết. Tôi đã đọc bài thơ “Còn lại” viết tặng anh:

“CÒN LẠI…
“CÒN LẠI…
Tặng Nguyễn Trọng Tạo.

Rồi Tiên cũng bỏ Ta bà
Phòng văn còn một Ta và Ma thôi
Đầu hè một Quỉ lơi bơi
Phật vỗ vai Chúa trốn đời chơi hoang”.

Anh nói: “Đi khắp nơi, gặp nhiều nhà thơ minh họa chính sách, tới Bà Rịa, mới gặp một thi sĩ…”. Tôi sướng quá, được một nhà thơ - nhạc sĩ tài hoa, nổi tiếng như anh ghé nhà và “uýnh gía"” thơ tôi cao quá tầm, quá khổ như thế thì “không sướng mới lạ!”. Biết anh thích “uống rượu với bạn hiền”, bèn khui chai rượu XO cầm tay người bạn thân của tôi, GS – TS – LS Nguyễn Hữu Liêm ở Mỹ về tặng, mà tôi chưa dám uống, để dành đãi khách quý, “chiến hữu”, “bọn xấu” (bà xã tôi thường gọi đùa các “chiến hữu” của tôi là “bọn xấu hay rủ rê"), ra tiếp “bọn khách quý” nầy. Sau đó, khi đăng trên nguyentrongtao.org, vì lý do nhạy cảm và tế nhị, 2 câu cuối anh biên tập lại thành:
Đầu hè Quỉ vắng bóng người
Vỗ vai Chúa, Phật trốn đời đi hoang.

Câu thơ được “nhẹ hóa” đi. Không phải Chúa và Phật “rủ rê” nhau “chơi hoang”, mà chính Quỷ, “bọn xấu rủ rê” các Người, và chỉ "đi" du hí, lang thang "vô tư" thôi, chứ đâu “chơi hoang” tội lỗ gì, nhưng chưa chắc quý Ngài đã theo "bọn xấu" đâu!

Thế nhưng, vừa rồi đưa vào tập thơ “LẶNG LẼ TÔI” (NXB Hội Nhà Văn, 7.2018), tôi vẫn “bảo thủ”, cứ để nguyên xi nguyên bản ban đầu!

Từ đó, mỗi lần về BR-VT, anh thường trực chỉ Vũng Tàu thăm gia đình Lê Huy Mậu trước, rồi mới cùng Lê Huy Mậu và vài VNS Vũng Tàu, có khi là với thân hữu ở Sài Gòn, quay ngược Bà Rịa thăm chơi và giao lưu với VNS Bà Rịa. Anh thích uống rượu, chứ không uống bia, dù tuổi đã U 70 rồi. Nên trong xe chở anh bao giờ cũng có một vài chai rượu Tây. Một lần, chúng tôi rong xe chở anh bao giờ cũng có một vài chai rượu Tây. Một lần, chúng tôi ghé nhà hàng Trung Hiếu, TX Bà Rịa (Hôm đó, anh “đánh lẻ”, vì Lê Huy mậu bận họp), chai rượu Tây mang nhãn hiệu lạ, uống rất ngon mà anh mang theo đã gần cạn, nhà hàng không có loại rượu nhãn mới đó (vì hồi đó Bà Rịa còn là thị xã nhỏ, chưa lên thành phố như bây giờ). Mà chúng tôi lại không muốn uống hai thứ rượu vì sợ bị sốc. Nhà thơ Bùi Quang Châu, người sinh hoạt trong Chi hội VH-NT TP Bà Rịa cùng tôi, bốc niệt huyết, “tốc hành” qua TP Vũng Tàu, cách đó chừng 25 cây số mua chai rượu cùng “mac” mang về. Thế mới biết, “nghề chơi cũng lắm công phu” và “chiến hữu” thì “hy sinh” vì nhau thế nào! Hì…

Lần cuối tôi gặp anh là khi anh từ Hà Nôi vào dự đàm cưới con trai út của Lê Huy Mậu, 27.12.2016. Liền sau đám cưới, sáng 28.12.1016, như thông lệ, anh cùng Lê Huy Mậu và vợ chồng Nhà thơ – TS Nguyên Hùng (TP. HCM) về Bà Rịa giao lưu cùng anh chị em VNS bản địa: các nhà thơ Bùi Quang Châu, Phạm Văn Mạnh, vợ chồng Trịnh Sơn – Võ Thị Phương Thúy (tác giả “Trăng ca” nổi tiếng)… và tôi. Chúng tôi tổ chức buổi gặp gỡ tại nhà hàng Bờ Sông, “hoành tráng” nhất ở TP Bà Rịa. Ấn tượng nhất đối với chúng tôi hôm đó là phong cách tuyệt vời của phu nhân TS Nguyên Hùng. Cũng là một tiến sĩ, lại là Tổng giàm đốc một công ty, rất thành đạt, nhưng cô không “lo lắng” quá đáng cho chồng “trên mức tình cảm” như nhiều bà xã thời "hậu hiện đạ" nầyi. Cô duyên dáng, tế nhị, khôn khéo, tình cảm, chăm sóc, mời mọc các VNS từng miếng ăn, thức uống. Tôi còn nhớ, hôm đó bên sông nước mênh mang gió thổi, anh Tạo rất vui, rất khỏe, uống rượu, tâm tình, rồi hát cho chúng tôi nghe những ca khúc của anh, ngồi suốt hơn nữa ngày ở nhà hàng luôn. Mới đó mà đã hai năm, 24 ngày rồi!

Thế mà, đúng một năm sau, cuối năm 2017. Khi tôi điện thoại thăm anh thì cháu Cẩm Ly, ca sĩ, con gái anh cầm máy: “Bố cháu bị tai biến, nằm tại bệnh viện TP Vinh, qua khỏi cơn tai biến, đang làm thủ tục chuyển viện ra Hà Nội, chú ạ!”. Cũng mừng cho anh!

     
_ Các nhà thơ: Nguyễn Trọng Tạo, Bùi Quang Châu (BQC), Tùng Bách, Minh Huy, Đặng Xuân Mộc. (phải sang) tại nhà BQC, Tân Hưng, TP Bà Rịa.

Giữa năm 2018, khi sức khỏe anh đang hồi phục dần, là lúc tôi đang hoàn chỉnh cuốn sách “9 THẬP KỶ CA KHÚC TÂN NHẠC VIỆT NAM”. Tôi mail cho anh cả file PDF lẫn file WORD bản thảo cuốn sách để nhờ anh góp ý. Mặc dù chưa hồi phục hoàn toàn, một ngày sau, anh đã đọc hết 248 trang sách. Sau đó, hàng ngày, anh và tôi điện thoại hoặc mail cho nhau. Anh nhiệt tình góp ý cặn kẽ và bổ sung nhiều tư liệu quý giá cho tôi. Cảm động nhất thái độ tận tình quan tâm, thương yêu em út của anh _ khi phát hiện ra tư liệu, vấn đề gì mới để bổ sung, anh điện thoại hoặc mail cho tôi ngay. Không những thế, anh đã viết xong “Lời Giới thiệu” cho cuốn sách và đã mail cho tôi. Được một bậc tài danh, nổi tiếng như anh viết lời giới thiệu thì còn vinh dự nào bằng, nhưng sau đó, anh và tôi cùng thống nhất với nhau, là không nên đưa “Lời giới thiệu” của anh vào cuốn sách nữa, bởi mấy lý do tế nhị. Là vì trong cuốn sách nầy tôi viết khá nhiều đoạn về ca khúc của anh. Hơn nữa, anh và tôi, do quý nhau mà khá thân nhau, dùng lời giới thiệu của anh, có khi e không tiện. Mà đã là sách nghiên cứu – nhận định khoa học, thì giá trị cuốn sách do bản thân nó toát lên, cần chi lời “quảng cáo”! Tôi chỉ dùng lời bình ngắn của Nhà văn, Nhà nghiên cứu, NS Bùi Công Thuấn, là người chúng tôi chỉ biết tên nhau, chứ chưa bao giờ một lần gặp mặt, để in trên bìa 4 cuốn sách thôi.

Đúng là trong cuốn sách nầy, có nhiều đoạn viết về ca khúc của anh. Vì khách quan là tác phẩm của người nghệ sĩ tài hoa nầy đi vào lòng công chúng và gắn liền với những sự kiện trọng đại của đất nước từ khi nhà thơ bắt đầu viết nhạc - đầu thập niên 1970 đến nay.

Trong thời đoạn 1970-1975, cuốn sách nhắc đến ca khúc “Xe qua cầu Tùng Cốc” (1972), tổ khúc hợp xướng “Đất nước Bác Hồ và cuộc hành quân không nghỉ” (1974), và liên khúc hợp xướng “Đường tàu thống nhất” (1975) củả anh (“9 THẬP KỶ CA KHÚC TÂN NHẠC VIỆT NAM” – Sđd, trang 44)

Trong thời đoạn hậu chiến (1975-1985) là đề tài về “Tình yêu quê hương đất nước”:
“… Đặc biệt, Nguyễn Trọng Tạo tìm về chủ đề quê hương để làm đậm tình người với nhiều ca khúc: “Làng quan họ quê tôi” (phỏng thơ Nguyễn Phan Hách), “Chèo thuyền trên sông Bùng”, “Đường về Thạch Nham”, “Dừa xanh Hoài Nhơn”, “Tình ca người trồng cỏ”, “Màu xanh Hương Sơn”, “Vầng trăng bến đợi”, “Tình ca bên một dòng sông”, v.v…” (Sđd, trang 90)

Trong thời đoạn đương thời (1985 đến nay, ) là “Khuynh hướng vận dụng âm nhạc dân gian, dân tộc” với những ca khúc “Khúc hát sông quê”, “Làng quan họ quê tôi”, “Đôi mắt đò ngang”, “Tình ca bên một dòng sông”, “Non nước Cao Bằng”… (Sđd, trang 102); là “…ca khúc nhạc nhẹ viết về tình cảm gia đình được đánh giá cao như: “Mẹ tôi” của Nguyễn Trọng Tạo…” (Sđd, trang 103).
              
           
_ LTMK, hai nhà thơ Bùi Quang Châu - Nguyễn Trọng Tạo, thân hữu (phải sang) trong buổi giao lưu ở TP Bà Rịa ngày 29.12.2016.

Cũng trong thời đoạn nầy, là “CA KHÚC VỀ BIỀN ĐẢO TỔ QUỐC TỪ THẬP NIÊN 90”: “… Đặc biệt, Nguyễn Trọng Tạo từ giữa thập niên 80, đã viết một loạt ca khúc về biển đảo ấm nóng lòng người: “Lời biển quê hương”, “Tình ca hoa cúc biển”, “Nghe ru biển đêm”, “Cảm xúc biển quê”…, trong đó có một ca khúc về Trường Sa “Trường Sa làng ta”…” (Sđd, trang 110).

Khi đọc xong mục “Những nhà thơ viết nhạc thành công với nhiều ca khúc nổi tiếng” thuộc phần “Dòng nhạc nhẹ Việt chính thống đương thời”, mà tôi mail bổ sung cho anh sau khi hoàn thành bản thảo cuối cùng để nhờ góp ý thêm, thấy trong đó tôi tập trung vào hai nhà thơ viết nhạc tiêu biểu là Nguyễn Trọng Tạo và Đynh Trầm Ca, anh điện cho tôi: “Chú khôn khéo lắm! Có Bắc, có Nam (Đynh Trầm Ca người Quảng Nam, trước 1975 sống ở Miền Nam), có Cộng sản, có Quốc gia (cười), cho nó hòa hợp dân tộc, chú!…”. Tôi mừng vui, nhưng cũng đùa theo: “Khôn khéo gì anh! Anh nói nói thẳng là ‘lưu manh trí thức’ cho rồi!”. Rồi cả hai cùng cười lớn.

Cách đây hơn hai tháng, khi bản thảo cuốn sách vừa hoàn chỉnh, tôi có mail phác thảo và thông tin về bìa cuốn sách nầy cho anh để anh trình bày bìa cuốn sách, như hẹn ước (Anh còn là họa sĩ “chuyên trị” trình bày bìa sách có tay nghề cao và rất “đắt hàng” nữa). Nhưng, anh lại bị tai biến lần hai, cộng thêm bệnh hiểm nghèo, rồi đã ra đi ở tuổi 72 rồi !!!...

LTMK





Nguồn ảnh: từ Lê Huy Mậu và Bùi Quang Châu.

LÊ THIÊN MINH KHOA KÝ HỌA MỘT NÔNG TRƯỜNG. - THƠ LÊ THIÊN MINH KHOA

Minh Khoa Lê Thiên
Tệp đính kèm
15:15, Th 2, 31 thg 12, 2018 (1 ngày trước)
tới tôi





LÊ THIÊN MINH KHOA
KÝ HỌA MỘT NÔNG TRƯỜNG.

1. HÌNH KHỐI 

Rừng cao su bậc thang quanh sườn núi
Tường học xây vuông vắn đỉnh đồi 
Nhà cong nhân xếp hàng chiều lam khói 
Những phận đời bên hình khối đơn sơ

2. MÀU SẮC 

Giữa xanh mát sắc trời sắc lá 
Aó trẻ con trắng nõn buổi tan trường 
Trắng nguyên sơ mủ đầy thùng sóng sánh 
Hắt hạt nắng hồng run rẩy môi thơm

3. ĐƯỜNG NÉT

Hun hút từng lô cao su thẳng tắp
Đường cạo em đưa uốn lượn mắt anh nhìn
Quên mất cả mưa ùa trên vòm lá
Đường chân trời nhập nhòa mây bay
                             NT Cù Bị, mùa mưa.


   

    Đêm nhạc "Sắc xuân bên vườn cao su".



CÂ Y ĐA Ở MỘT NÔNG TRƯỜNG MỚI.


Cây đa còn trẻ lắm
Thanh thản giữa làng Ba
Màu da cây rất sáng 
Vòm lá xanh thẫn thờ
Thinh lặng tặng người đời bóng mát

Gỗ rừng khai hoang chưa đủ dựng nhà
Vẫn chừa lại cây đa làm mốc
Một mình thôi mà không đơn độc 
Rừng cao su bao bọc tứ bề …

Nhìn cây đa nhớ lại mái đình xưa
Bến nước, con đò, câu ca muôn thuở 
Người công-tra mấy chục năm xa xứ 
Đến nơi này mới được bóng đa che

Trai gái thương nhau thương cả chỗ hẹn hò 
(nông trường mới công viên làm chi có!) 
Bóng đa tỏa mái nhà câu lạc bộ 
Gió hát thầm trong tiếng lá đêm rơi ...

Nông trường lớn dần lên
đất mới hoá quê nhà 
Cây đa trẻ rồi cũng thành cổ thụ 
Lúc đi xa tự nhiên lòng lại nhớ 
Nông trường mình qua dáng một cây đa ...
                         NT Hoà Bình,  Hội vui xuân. 

NGHE EM HÁT
 ĐÊM VĂN NGHỆ NÔNG TRƯỜNG (I).

Mê mẩn tôi rồi lời hát ấy
Huyền ảo là em. Hiện thực cũng là em
Là nỗi buồn của người xa xứ
Là niềm vui năm tháng nông trường

Không gian ngỡ ngàng luyến láy đưa hơi
Và thời gian hốt nhiên ngừng lại
Như phút hẹn hò, con tim anh nóng hổi
Tiếng hát _ nụ hôn mật ngọt trên môi

Bất ngờ chi, giọng hát giản đơn thôi
Nên gần gũi mà thương rưng rức!
Rồi dung dị em chào: xin hết
Mối cảm hoài vương vấn mãi lòng ai...

Như đời anh xuôi ngược trăm nơi
Nghe tiếng hát bỗng muốn dừng chân lại
Nông trường mới có bao điều rất mới
Chằng lẽ không dung nổi bước chân mình!
      Nông trường Cẩm Mỹ,  đêm hội diễn văn nghệ.
***

NGHE EM HÁT
 ĐÊM VĂN NGHỆ NÔNG TRƯỜNG (II).


Khi lời em lướt trên nền nhạc
Ngọn đèn màu ngỡ sáng rực lên
Bạt ngàn cao su lá cành xào xạc
Sân điểm chật người, chật tiếng hát em...

Giọng của em chưa lấy chi làm hay
Và dường như đã mấy lần sai nhịp
Bẽn lẽn nụ cười, ngượng ngùng ánh mắt
Lúng túng bàn tay em níu vạt áo dài!...

Mà nồng nàn như lời yêu trao nhau
 m hưởng miền Trung chân tình cái giọng
Keo sơn lắm cùng cao su đất đỏ
Trong lời em trầm bổng cuộc đời!

Rất lạ lùng là chỗ đưa hơi
Cao vút làn mây, ngân dài làn gió
Như cây cao su mưa dầm, nắng nỏ
Vẫn miệt mài chén mủ đầy vơi

Vẫn mượt mà làn điệu dân ca
Giọng hát bỗng là nhịp đời giục giã
Lúng túng bàn tay quen cạo mủ
Bỗng là hoa bay năm cánh
                                            phút xuất thần...

Lên sân khấu lần đầu ai chẳng ngại ngần!
Khán giả, diễn viên vốn cùng tổ thợ
Mai đứng bên đường luồng, đường lửa
Tấm tắc hoài : giọng hát ấm lòng nhau!
                NT Bình Ba, ngày giáp Tết.
                   LÊ THIÊN MINH KHOA