ĐÔI ĐIỀU CẢM NHẬN VỀ THƠ NHÃ MY -SƯƠNG LAM
TÁC GIẢ NGUYỄN KHÔI
(Thân tặng
LA THỤY)
Chao ôi, lần đầu tiên qua La Thuỵ Phú Đoàn ở LaGi(
email...)cho cái trang Web của Nhã My Sương Lam và chùm thơ về sông Tương(bên Trung Hoa)* ở mãi tận
tỉnh Hồ Nam mà NK đã từng thẩm ngâm thơ''Tiêu Tương bát cảnh" ,rồi lặn lội
tới bờ sông Tương đọc mâý câu:
"Quân tại Tương giang đầu
Thiếp tại Tương giang vĩ
Tương cố bất tương kiến
Đồng ẩm Tương giang thủy"
mà chàng Tố Như đã gói thành hai câu lục bát thuần Việt bất
hủ:
Sông Tương một dãi nông sờ
Bên trông đầu nọ bên chờ cuối kia
(Kiều)
Hình tượng thơ sông Tương là nỗi buồn ly biệt đã được nữ thi
sĩ Nhã My Sương Lam gửi gắm nỗi lòng để người đọc buồn theo cái buồn của nàng
,đưa ta về cái "Khung kỷ Niệm" , đó là cái quê hương(xưa lắm rồi)mà từ
thời 1930 Thế Lữ đã tả:
Sáng hôm nay sương biếc tỏa mờ mờ
Như sương khói đượm đầu cau, mái rạ
còn ở Nhã My là cái thời''bến vắng chiều mưa''
Tóc mây ướt chẳng buồn bay
Nón che quá mỏng mưa đầy mắt xanh
Với''ngày xưa anh vu
vơ / đón em giờ tan học/ mặc cho ai làm ngơ…em lẳng lặng đi về/ trắng một trời
hoa mộng…rồi nay tà áo trắng/không biết về nơi đâu/ để anh ngồi thương nhớ/nghe
mưa buốt giọt sầu…’’
Những cụm từ đầy hình tượng như ‘’mưa đầy mắt xanh’’,’’ mưa buốt giọt sầu’’…là
chứng minh cái chất thơ Nhã My rất sâu, rất đẫm đầy tính nghệ thuật của một người
làm thơ không dễ dãi (dày công, lao tâm khổ trí để sáng tạo từ) Xưa nay làm thơ
khó nhứt là luyện chữ (tạo từ mới) rồi đến luyện câu,luyện ý và cuối cùng là
luyện cách (tạo thi cách, phong cách riêng của từng thi nhân )
Ở Nhã My có thể nói là ‘’thơ có nghề’’(lâu năm trong nghề) với một phong cách
Buồn- Hoài niệm , có lẻ là chỉ thua Tương Phố (xưa)khóc chồng và Đông Hồ (xưa)
khóc vợ , với hồn thơ ‘’mưa. mưa, mưa …’’như hai nàng Nga Hoàng, Nữ Anh (xưa)
khóc vua Thuấn ướt đẫm đôi bờ sông Tương?
-Mưa. Sông chở nước về đâu
Ước chi mình dệt thành cầu đón đưa
- Mưa cứ rớt bóng người xưa mất hút
Mưa cứ buồn đem thương nhớ chờ mong
-Tình ngọt ngào mưa về thăm cây lá
Ta bao giờ về lối cũ thăm nhau
- Saigon chợt mưa chợt nắng
Người về chợt nhớ chợt mong
Hết ‘’mưa’’ lại đến ‘’sương’’…phải chăng là hồn cốt lõi của hồn thơ SươngLam ?
-Sương trắng chiều bương mờ mịt
-Sương trắng buồn giăng mênh mang
- Sương trắng còn buông thênh thang
Viết đến đây NK chợt nhớ hai câu thơ cũ thuộc loại hay nhứt của thơ Việt Nam:
Ô! Hay buồn vương cây ngô đồng
Vàng rơi! Vàng rơi!Thu mênh mông
(Bích Khê)
còn ở Sươnglam thì là hai câu mà ít ai viết được:
Về thôi trăng đã khuyết gầy
Sương khuya giá lạnh mắt đầy thương đau
VỀ NGHỆ THUẬT:
Thơ Nhã My Sương lam ngôn ngữ tinh luyện. hình tượng thơ đẹp.thể loại đi với ý
thơ luôn mới để tạo ra tứ lạ(mỗi bài một kiểu,một giọng điệu khác nhau)nên đọc
khá cuốn hút không nhàm chán
Đọc thơ Sương lam cái còn đọng lại khó quên là hoài niệm:
- Bây giờ tóc điểm sương
Em về gom thương nhớ
Dệt gối nằm tương tư
Nhớ mùa ngây thơ cũ…
_Yêu nhau ngày một vội
Trăm năm hơn gì không…
Lối xưa buồnVạn Hạnh
Vĩnh Long trời mưa bay
-Bên ai lòng không hẹn
Chăn gối buồn xa xôi
Nghìn câu thơ viết dỡ…
…Trăm năm đành lỗi hẹn
Riêng em một sầu thôi…
Cái ‘’chăn gối buồn xa xôi’’ có lẽ chỉ riêng Nhã My mới có được cái Nhớ , cái
Buồn như thế
Chao ôi , thơ là gì đây nhỉ?
Với Nhã MySuong lam thì NK thấy thơ của em (nàng) là ‘’chiếc áo trắng’’ với
..’’tà áo mỏng/trắng cả trời ban trưa’’của nữ thi sĩ có khác nào ‘’gió lùa trêu
khóm lá/Anh nghe hồn đong đưa…”thơ có hồn , đó là đôi cánh cho ta bay đến những
chân trời viễn mộng .
Góc thành NamHà Nội 25
tháng giêng Giáp Ngọ
NGUYỄN KHÔI
* chú thích của NHÃ MY
Qua một bài viết nhận định về thơ lục bát của Nhã MY có tựa đề Đọc Thơ Lục Bát Nhã My Liên Tưởng Tới
Khói Sóng Sông Tương của anh Huy Thanh vốn là một người bạn thân đã cùng chia xẻ
đồng cảm với thơ của NM trong một thời gian dài, Tác Gỉa HT có lấy điển tích
Sông Tương ở Trung Quốc và các
bài thơ có liên quan để làm khung so
sánh và nhận xét về đề tài thơ lục bát của NM như là"'trường tương tư mới'' và ‘’nặng lòng với một bến
sông Tương(mới) ‘’ Bạn La Thụy
có viết còm bổ túc về truyền thuyết Sông Tiêu Tương ở VN và sau đó Nhà Văn Nguyễn Khôi có gửi email qua
lại với NhãMy ,LaThụy để bổ túc thêm tài liệu về sông Tiêu Tương ở VN NM hân hạnh được
nhà văn NguyễnKhôi chiếu cố tới trang web của mình và sau khi đọc Khung Kỷ Niệm nhà văn
Nguyễn Khôi đã vội vã viết vài dòng cảm nghĩ này gửi qua bưu điện vào SG và NM nhận được
hai ngày trước khi trở về Mỹ .
NM chân thành cảm ơn nhà văn NguyễnKhôi với tình cảm quí báu đã dành cho NM đồng thời cảm
ơn anh Huy Thanh, bạn La Thụy đã nối nhịp cầu văn nghệ này.
